Οι εξελίξεις στο πεδίο της έρευνας και η έγκυρη ενημέρωση σχετικά με τον προληπτικό έλεγχο και τη διάγνωση του καρκίνου του μαστού έχουν συμβάλει καταλυτικά ώστε η θεραπεία αυτής της μορφής καρκίνου να είναι σήμερα πιο αποτελεσματική.

Οι δείκτες επιβίωσης έχουν αυξηθεί, ενώ ο αριθμός των θανάτων μειώνεται σταθερά χρόνο με το χρόνο, κυρίως χάρη στον πρώιμο εντοπισμό, την εξατομικευμένη προσέγγιση για κάθε ασθενή αλλά και τη βαθύτερη κατανόηση της ίδιας της νόσου.

Κάθε γυναίκα μετά τα 40 πρέπει να υποβάλλεται σε ετήσιο μαστογραφικό έλεγχο και ψηλάφηση μαστών (screening) και αν υπάρχουν ευρήματα σε συμπληρωματικό έλεγχο. Οι νεότερες γυναίκες, ανάλογα τον προσωπικό τους κίνδυνο, μπορεί να υποβληθούν και αυτές σε εξέταση μαστών.

Οι βασικές ενδείξεις που πρέπει να αναζητήσει μια γυναίκα είναι οι εξής:

– εξόγκωμα ή σκλήρυνση σε κάποιο σημείο του μαστού – η αίσθηση κατά την ψηλάφηση είναι διαφορετική στο σημείο αυτό σε σύγκριση με τον υπόλοιπο ιστό του μαστού
– έκκριση υγρών από τη θηλή – στα υγρά μπορεί να υπάρχουν ίχνη αίματος
– μεταβολή στο μέγεθος, το σχήμα ή την όψη του μαστού
– αλλαγές στην όψη της επιδερμίδας του μαστού, όπως π.χ. πτυχώσεις, όψη φλοιού πορτοκαλιού
– εισολκή θηλής, όταν δηλαδή η θηλή έλκεται προς το εσωτερικό του μαστού
– ξεφλούδισμα της σκουρόχρωμης επιδερμίδας γύρω από τη θηλή (άλως του στήθους) ή της επιδερμίδας του μαστού
– κοκκίνισμα ή κοίλωμα στην επιδερμίδα ακριβώς επάνω από το μαστό

Όσο νωρίτερα διαγνωσθεί ένας καρκίνος του μαστού, τόσο μεγαλύτερη είναι η πιθανότητα για επιτυχημένη θεραπεία.

Την καλύτερη πορεία έχει ένας μη-διηθητικός καρκίνος (in-situ) ή ένας μικρού μεγέθους διηθητικός καρκίνος που ανιχνεύθηκε στον απεικονιστικό έλεγχο.

Ο τρόπος όμως ελέγχου με σκοπό την πρώιμη διάγνωση εξαρτάται από την ηλικία (η πλειονότητα των καρκίνων του μαστού συμβαίνει μετά την ηλικία των 40 ετών) και προσαρμόζεται ανάλογα με τους παράγοντες κινδύνου που έχει κάθε γυναίκα.

Στην εποχή μας διαθέτουμε και άλλα διαγνωστικά μέσα που μπορούν να χρησιμοποιηθούν επικουρικά από τον ιατρό, όταν υπάρχει διαγνωστικός προβληματισμός.

Τα τελευταία χρόνια έχουν εξελιχθεί πάρα πολύ τα μηχανήματα υπερήχων. Η δυνατότητα μελέτης της αγγείωσης των αλλοιώσεων του μαστού, η χρήση της ελαστογραφίας, οι τρισδιάστατες εικόνες, μπορούν να βοηθήσουν σημαντικά στη διάγνωση.

Σημαντική επίσης είναι η βοήθεια της Μαγνητικής Μαστογραφίας, η οποία εφαρμόζεται με συγκεκριμένες ενδείξεις.
Βασική εξέταση όμως έγκαιρης διάγνωσης εξακολουθεί να είναι η κλασσική μαστογραφία.

Ειδικά οι νέοι ψηφιακοί μαστογράφοι μπορούν να έχουν υψηλή ευκρίνεια και στους δύσκολους, πυκνούς μαστούς, ενώ μεγάλη ευκρίνεια στην απεικόνιση όγκων προσφέρει τελευταία η μαστογραφία με την τεχνική της τομοσύνθεσης. Επίσης, οι νεότεροι υπερηχογράφοι παρέχουν και αυτοί υψηλή ευκρίνεια εικόνας του μαστού και διάγνωσης όγκων.

Τέλος τα συστήματα τεχνητής νοημοσύνης (ΑΙ) βοηθούν στην σωστή διάγνωση και στην ανακάλυψη μικρών και «δύσκολων» όγκων (πχ όγκοι σε πυκνούς μαστούς, ασσυμετρίες, πυκνωτικές περιοχές, διαταραχές της αρχιτεκτονικής κλπ).

Τέλος πρέπει να επισημανθεί πως η διάγνωση του καρκίνου μαστού μπαίνει μόνο με την βιοψία ιστού.

The post Διάγνωση appeared first on Δημητρακάκης Κωνσταντίνος.

Με την βιοψία που γίνεται ανώδυνα με τοπική αναισθησία στο σημείο εισόδου της βελόνης και γύρω από τη βλάβη, λαμβάνονται 4-5 ιστοτεμάχια από την βλάβη και γίνεται καθορισμός του τύπου της.
Χρησιμοποιούνται διαφορετικοί τύποι και μεγέθη βελόνας και επίσης χρησιμοποιείται συχνά καθοδήγηση υπό υπέρηχους.

Η συχνότητα επιπλοκών (πχ μικρό αιμάτωμα) είναι σχετικά σπάνια και μικρής επικινδυνότητας.

Σήμερα είναι πολύ συχνό, πριν χειρουργηθεί μία ύποπτη βλάβη να υπάρχει η διάγνωσή της, (ιστολογική ταυτοποίηση), με μια από τις παραπάνω τεχνικές βιοψίας.

The post Βιοψία μαστού χωρίς χειρουργείο appeared first on Δημητρακάκης Κωνσταντίνος.

Ανάλογα με την έκταση της χειρουργικής εκτομής, οι επεμβάσεις που μπορεί ο χειρουργός να εκτελέσει διακρίνονται σε Συντηρητικές και Ριζικές.

Συντηρητικές Χειρουργικές Επεμβάσεις

Σαν όρος αναφέρεται στην ευρεία τοπική εκτομή (Wide Local Excision) και στην τεταρτεκτομή (Quadrantectomy), οι οποίες συνδυάζονται με χειρουργική της μασχάλης.

Έχουν κερδίσει πολύ μεγάλο έδαφος τελευταία, διότι διατηρούν το μαστό με καλύτερο αισθητικό αποτέλεσμα και συνδυαζόμενες με ογκοπλαστική του μαστού τα αποτελέσματα είναι άριστα τόσο όσον αφορά την αισθητική, όσο και την ογκολογική ασφάλεια. Πάντα, το χειρουργείο στο οποίο διατηρείται ο μαστός ακολουθείται από ακτινοθεραπεία και ο συνδυασμός αυτός επιτυγχάνει εξίσου καλά αποτελέσματα με τη μαστεκτομή, όσον αφορά και στην τοπική υποτροπή και τη συνολική επιβίωση.

1.Βιοψία/εκτομή/χειρουργική αφαίρεση ( Excisional biopsy )

Ισοδυναμεί με την υπό γενική αναισθησία αφαίρεση μόνο  του όγκου. Αυτό γίνεται μόνο στις καλοήθεις ή πιθανά καλοήθεις βλάβες. Στις κακοήθειες, μεγάλη σημασία πρέπει να δίνεται στην αφαίρεση επί υγιών ορίων.

2.Ευρεία τοπική εκτομή/ογκεκτομή (Wide Local Excision)

Είναι η εκτομή του όγκου μαζί με υγιές τμήμα μαστού τουλάχιστον 1-2 εκ. γύρω από αυτόν. Επέκταση της επέμβασης αυτής είναι η τεταρτεκτομή (quadrantectomy) κατά την οποία αφαιρείται όλο το τεταρτημόριο του μαστού, στο οποίο υπήρχε ο όγκος.

3.Ολική ή Απλή Μαστεκτομή (Total or Simple Mastectomy)

Είναι η αφαίρεση ολόκληρου του μαζικού αδένα μαζί με το δέρμα και τη θηλή.

Οι παραπάνω επεμβάσεις αναφέρονται μόνον στο μαστό. Μπορούν όμως να συνοδεύονται από λεμφαδενική διερεύνηση ή δειγματοληψία λεμφαδένων της συστοίχου μασχάλης (φρουρός λεμφαδένας) ή πλήρη λεμφαδενεκτομή μασχάλης.

4.Ριζική Μαστεκτομή (Radical Mastectomy)

Διαχωρίζεται στην κλασική Ριζική Μαστεκτομή, την Τροποποιημένη Ριζική Μαστεκτομή και την Εκτεταμένη Ολική Μαστεκτομή.

Α) Η κλασική Ριζική Μαστεκτομή περιγράφηκε για πρώτη φορά από τον Halsted το 1894 στο Johns Hopkins Hospital στην Αμερική και κυριάρχησε στη χειρουργική αντιμετώπιση του καρκίνου μαστού για τα επόμενα 60 χρόνια. Περιλαμβάνει την εκτομή όλου του μαζικού αδένα μαζί με το περιεχόμενο της συστοίχου μασχάλης και του μείζονος και του ελάσσονος θωρακικού μυός. Σήμερα εφαρμόζεται σε πολύ σπάνιες περιπτώσεις και ειδικά σε όγκους με εκτεταμένη διήθηση του μείζονος ή/ και του ελάσσονος θωρακικού μυός.

Β) Η Τροποποιημένη Ριζική Μαστεκτομή περιγράφηκε από τον Patey το 1948 και είναι παρόμοια της κλασικής ριζικής μαστεκτομής, με διαφορά τη διατήρηση του μείζονα θωρακικού μυός. Η προσπέλαση της κορυφής της μασχάλης επιτυγχάνεται με τη διατομή ή αφαίρεση του ελάσσονος θωρακικού μυός, κοντά στην πρόσφυσή του στην κορακοειδή απόφυση.

Γ) Η Εκτεταμένη Ολική Μαστεκτομή είναι η επέμβαση που αντικατέστησε τη ριζική μαστεκτομή τα τελευταία χρόνια. Περιλαμβάνει την ολική αφαίρεση του μαζικού αδένα με το υπερκείμενο δέρμα, το σύμπλεγμα της θηλής με την άλω και την πλήρη λεμφαδενεκτομή της σύστοιχης μασχάλης. Η προσπέλαση της μασχάλης γίνεται με έλξη και απώθηση χωρίς όμως διατομή ή αφαίρεση του μείζονος και ελάσσονος θωρακικού μυός. Αρχικά παρασκευάζονται οι δερματικοί κρημνοί μέχρι την περιτονία του μείζονος θωρακικού μυός και μέχρι και την παρασκευή του πλαγίου θωρακικού τοιχώματος. Εν συνεχεία αφαιρείται το περιεχόμενο της μασχάλης αφού παρασκευασθούν και διαφυλαχθούν τα αγγεία και τα νεύρα της μασχάλης ο σεβασμός και η διαφύλαξη των οποίων είναι καθοριστικής σημασίας για την αποφυγή στο μέλλον άλγους, δυσκινησίας και λεμφοιδήματος του άνω άκρου.

5.Υποδόριος μαστεκτομή με διατήρηση δέρματος και θηλής (Subcutaneous Mastectomy, Skin/nipple–sparing Mastectomy)

Στην Υποδόριο Μαστεκτομή το υπερκείμενο δέρμα, αποχωρίζεται από το μαστό και αφαιρείται όσο το δυνατόν περισσότερος μαζικός αδένας ούτως ώστε να φτάσει κανείς στην αφαίρεση ακόμα και του 95 % του αδένα μέχρι και την ουρά του μαστού. Παραμένει ένα ελάχιστο τμήμα αδενικού ιστού κάτω από τη θηλή, με σκοπό τη διαφύλαξη της αιμάτωσης και αποφυγή τυχόν νέκρωσης της θηλής.

Η άμεση πλαστική αποκατάσταση από την οποία συνοδεύεται, γίνεται συνήθως με τοποθέτηση ενός διατατήρα ιστών (tissue expander) ο οποίος διατείνεται σταδιακά με ορό και με αντικατάσταση σε δεύτερο χρόνο με μόνιμο πρόθεμα σιλικόνης. Μπορεί όμως να γίνει και στον ίδιο χρόνο, στο ίδιο χειρουργείο δηλαδή. Σε αυτό, μετά την υποδόρια μαστεκτομή τοποθετείται μόνιμο πρόθεμα σιλικόνης με πλέγμα.

Σημειωτέο ότι μπορούν να υπάρξουν τροποποιήσεις των παραπάνω χειρουργικών τεχνικών.

The post Χειρουργική αντιμετώπιση appeared first on Δημητρακάκης Κωνσταντίνος.

Έτσι το αισθητικό αποτέλεσμα συμβάλλει στην ψυχολογική υποστήριξη που απαιτείται προκειμένου η ασθενής να αντιμετωπίσει το πρόβλημα της.

Υπάρχουν δύο μέθοδοι με τις οποίες μπορεί κανείς να αναπληρώσει το κενό που δημιουργείται στο μαστό μετά την αφαίρεση ενός όγκου. Η πρώτη μέθοδος συνιστάται στη μετακίνηση κρημνού από τον ίδιο το χειρουργηθέντα μαστό (Volume Displacement) και η δεύτερη στη χρήση κρημνών από άλλα σημεία του σώματος της ασθενούς (Volume Replacement).

Απαραίτητη προϋπόθεση για την επιτυχία των παραπάνω είναι όχι μόνο η ειδίκευση στην αντιμετώπιση των παθήσεων του μαστού αλλά επιπλέον η εξειδίκευση στις ογκοπλαστικές τεχνικές.

Ο σχεδιασμός της συγκεκριμένης, κάθε φορά, ογκοπλαστικής επέμβασης λαμβάνεται πάντα με βάση την θέση και το μέγεθος του όγκου, το μέγεθος και την κατάσταση των μαστών, τις αρχές της ογκοπλαστικής και θα πρέπει να συζητείται με την ασθενή.

Όταν είναι γνωστό ότι υπάρχουν ειδικές τεχνικές που εξασφαλίζουν ογκολογική ασφάλεια και καλό αισθητικό αποτέλεσμα μετά την επέμβαση, τότε πρέπει αυτές να εφαρμόζονται, αρκεί ο θεράπων ιατρός να έχει την ικανότητα να εφαρμόζει ογκοπλαστικές τεχνικές και βέβαια να υπάρχουν ενδείξεις ώστε να εφαρμοστούν στη συγκεκριμένη ασθενή. Σήμερα, κάθε χειρουργός μαστού πρέπει να γνωρίζει και να εφαρμόζει την ογκοπλαστική χειρουργική μαστού χωρίς να απαιτείται πλαστικός χειρουργός.

ΠΛΑΣΤΙΚΗ ΑΠΟΚΑΤΑΣΤΑΣΗ

Υπάρχουν πολλές επιλογές για την αποκατάσταση του μαστού σε γυναίκες που υποβλήθηκαν σε χειρουργική θεραπεία για καρκίνο μαστού. Η επανορθωτική επέμβαση μπορεί να γίνει είτε στον ίδιο χρόνο που γίνεται η μαστεκτομή (άμεση αποκατάσταση) είτε όταν η γυναίκα το επιθυμήσει αργότερα (καθυστερημένη αποκατάσταση). Η κάθε γυναίκα αποτελεί διαφορετική περίπτωση και πρέπει μετά από εκτεταμένη συζήτηση να αποφασίσει μαζί με το γιατρό της ποια είναι η κατάλληλη αποκατάσταση για εκείνη. Δεν υπάρχει ιδανική τεχνική.

Άμεση ή καθυστερημένη αποκατάσταση;

Σήμερα, στις περισσότερες γυναίκες δίνεται η δυνατότητα να κάνουν ή να ξεκινήσουν την αποκατάσταση μαζί με την μαστεκτομή. Στην άμεση αποκατάσταση το μεγάλο πλεονέκτημα είναι η διατήρηση του δέρματος του μαστού που μας δίνει πολύ καλύτερα κοσμητικά αποτελέσματα. Ένα άλλο σημαντικό πλεονέκτημα είναι ότι οι γυναίκες δεν περνούν ούτε στιγμή χωρίς στήθος. Σχεδόν πάντα η πρώτη επέμβαση στην αποκατάσταση είναι πολύ σημαντική, αλλά πολλές φορές είναι απαραίτητο να ακολουθήσουν και άλλες επεμβάσεις. Γι’ αυτό είναι σημαντικό να έχουμε ολοκληρωμένο σχέδιο από την αρχή.

Καθυστερημένη αποκατάσταση σημαίνει ότι ξεκινάμε αργότερα να φτιάξουμε το στήθος. Για μερικές γυναίκες αυτή μπορεί να είναι η σωστή επιλογή για διάφορους λόγους, όπως η ανάγκη ακτινοθεραπείας, ογκολογικοί λόγοι ή να έχουν άλλα προβλήματα υγείας.

Επιλογές και είδη αποκατάστασης

Υπάρχουν 3 μεγάλες κατηγορίες πλαστικών επεμβάσεων:

1. Αποκατάσταση με ενθέματα. Στο πρώτο χειρουργείο τοποθετείται ένας διατατήρας (μπαλονάκι) κάτω από τους μυς του θώρακα και σταδιακά το φουσκώνουμε (6-8 εβδομάδες) μέχρι να σχηματιστεί μια ικανοποιητική θήκη για την τοποθέτηση του ενθέματος σιλικόνης μετά από 3-4 μήνες. Σε επιλεγμένες περιπτώσεις, η παραπάνω διαδικασία μπορεί να γίνει και σε ένα χειρουργείο μαζί με τη μαστεκτομή, χωρίς να χρειαστεί 2ο χειρουργείο. Στα περιστατικά αυτά χρησιμοποιούμε ειδικά πλέγματα βιολογικά ή συνθετικά που μας βοηθούν στη δημιουργία της θήκης.
2. Αποκατάσταση με τους ιστούς της γυναίκας (αυτόλογος). Με την αυτόλογη αποκατάσταση, χρησιμοποιούμε τους ιστούς της γυναίκας από άλλα μέρη του σώματος, όπως πλάτη, κοιλιά, γλουτούς, προκειμένου να φτιάξουμε τον καινούργιο μαστό σε ένα χειρουργείο.
3. Αποκατάσταση με συνδυασμό δικών της ιστών και ενθεμάτων. Σε πολλές περιπτώσεις που χρησιμοποιούμε τον ιστό από την πλάτη είναι απαραίτητη η χρήση ενός μικρού ενθέματος, γιατί ο ιστός μπορεί να μην είναι αρκετός σε μέγεθος για να φτιάξουμε το μαστό.

Τελική επιλογή

Η καλύτερη μέθοδος αποκατάστασης εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως το μέγεθος και σχήμα του μαστού, εάν αποκαθιστούμε τον ένα ή και τους δύο μαστούς, τους διαθέσιμους ιστούς από τις δότριες περιοχές (κοιλιά, πλάτη, γλουτούς, μηρούς) και επίσης εάν έχει υποβληθεί ή πρόκειται να υποβληθεί σε ακτινοθεραπεία.

Τελικά, η επιλογή για αποκατάσταση είναι μια πολύ προσωπική απόφαση. Υπάρχουν ψυχολογικά και σωματικά πλεονεκτήματα όταν η αποκατάσταση γίνεται μαζί με την μαστεκτομή, αλλά εάν δεν νιώθουμε σίγουρες και έχουμε αμφιβολίες, τότε μπορούμε να κάνουμε αποκατάσταση μετά την ολοκλήρωση των θεραπειών για τον καρκίνο μαστού.

The post Ογκοπλαστική χειρουργική appeared first on Δημητρακάκης Κωνσταντίνος.

Άμεση ή καθυστερημένη αποκατάσταση;

Σήμερα, στις περισσότερες γυναίκες δίνεται η δυνατότητα να κάνουν ή να ξεκινήσουν την αποκατάσταση μαζί με την μαστεκτομή. Στην άμεση αποκατάσταση το μεγάλο πλεονέκτημα είναι η διατήρηση του δέρματος του μαστού που μας δίνει πολύ καλύτερα κοσμητικά αποτελέσματα. Ένα άλλο σημαντικό πλεονέκτημα είναι ότι οι γυναίκες δεν περνούν ούτε στιγμή χωρίς στήθος. Σχεδόν πάντα η πρώτη επέμβαση στην αποκατάσταση είναι πολύ σημαντική, αλλά πολλές φορές είναι απαραίτητο να ακολουθήσουν και άλλες επεμβάσεις. Γι’ αυτό είναι σημαντικό να έχουμε ολοκληρωμένο σχέδιο από την αρχή.

Καθυστερημένη αποκατάσταση σημαίνει ότι ξεκινάμε αργότερα να φτιάξουμε το στήθος. Για μερικές γυναίκες αυτή μπορεί να είναι η σωστή επιλογή για διάφορους λόγους, όπως η ανάγκη ακτινοθεραπείας, ογκολογικοί λόγοι ή να έχουν άλλα προβλήματα υγείας.

Επιλογές και είδη αποκατάστασης

Υπάρχουν 3 μεγάλες κατηγορίες πλαστικών επεμβάσεων:

1. Αποκατάσταση με ενθέματα. Στο πρώτο χειρουργείο τοποθετείται ένας διατατήρας (μπαλονάκι) κάτω από τους μυς του θώρακα και σταδιακά το φουσκώνουμε (6-8 εβδομάδες) μέχρι να σχηματιστεί μια ικανοποιητική θήκη για την τοποθέτηση του ενθέματος σιλικόνης μετά από 3-4 μήνες. Σε επιλεγμένες περιπτώσεις, η παραπάνω διαδικασία μπορεί να γίνει και σε ένα χειρουργείο μαζί με τη μαστεκτομή, χωρίς να χρειαστεί 2ο χειρουργείο. Στα περιστατικά αυτά χρησιμοποιούμε ειδικά πλέγματα βιολογικά ή συνθετικά που μας βοηθούν στη δημιουργία της θήκης.
2. Αποκατάσταση με τους ιστούς της γυναίκας (αυτόλογος). Με την αυτόλογη αποκατάσταση, χρησιμοποιούμε τους ιστούς της γυναίκας από άλλα μέρη του σώματος, όπως πλάτη, κοιλιά, γλουτούς, προκειμένου να φτιάξουμε τον καινούργιο μαστό σε ένα χειρουργείο.
3. Αποκατάσταση με συνδυασμό δικών της ιστών και ενθεμάτων. Σε πολλές περιπτώσεις που χρησιμοποιούμε τον ιστό από την πλάτη είναι απαραίτητη η χρήση ενός μικρού ενθέματος, γιατί ο ιστός μπορεί να μην είναι αρκετός σε μέγεθος για να φτιάξουμε το μαστό.

Τελική επιλογή

Η καλύτερη μέθοδος αποκατάστασης εξαρτάται από πολλούς παράγοντες, όπως το μέγεθος και σχήμα του μαστού, εάν αποκαθιστούμε τον ένα ή και τους δύο μαστούς, τους διαθέσιμους ιστούς από τις δότριες περιοχές (κοιλιά, πλάτη, γλουτούς, μηρούς) και επίσης εάν έχει υποβληθεί ή πρόκειται να υποβληθεί σε ακτινοθεραπεία.

Τελικά, η επιλογή για αποκατάσταση είναι μια πολύ προσωπική απόφαση. Υπάρχουν ψυχολογικά και σωματικά πλεονεκτήματα όταν η αποκατάσταση γίνεται μαζί με την μαστεκτομή, αλλά εάν δεν νιώθουμε σίγουρες και έχουμε αμφιβολίες, τότε μπορούμε να κάνουμε αποκατάσταση μετά την ολοκλήρωση των θεραπειών για τον καρκίνο μαστού.

The post Πλαστική αποκατάσταση appeared first on Δημητρακάκης Κωνσταντίνος.

Για την εφαρμογή της θεραπείας, εκτός από την αφαίρεση του όγκου, είναι απαραίτητη και η αφαίρεση των αδένων της μασχάλης με σκοπό να διαπιστωθεί η πιθανή ύπαρξη καρκίνου στους λεμφαδένες.
Η εγχείρηση αυτή – λεμφαδενεκτομή μασχάλης- αποτελεί τις περισσότερες φορές προγνωστικό και όχι θεραπευτικό χειρισμό, που έχει όμως σε κάποιο ποσοστό ανεπιθύμητες επιπτώσεις, όπως αιμωδία και αδυναμία του άκρου, δυσκαμψία του ώμου και μερικές φορές λεμφοίδημα.

Η πιθανότητα διήθησης των μασχαλιαίων λεμφαδένων αυξάνει αναλογικά με το μέγεθος του όγκου. Η εφαρμογή όμως των προγραμμάτων προληπτικού ελέγχου, οδηγεί όλο και συχνότερα στη διάγνωση καρκίνων του μαστού με μικρό μέγεθος και επομένως με μικρότερη πιθανότητα να εμφανίζουν διηθημένους λεμφαδένες. Έτσι, ένα μεγάλο ποσοστό ασθενών, υποβάλλεται σε αφαίρεση των λεμφαδένων μόνον για να επιβεβαιωθεί ότι δεν έχουν μετάσταση.

Τα τελευταία χρόνια ευρέθη μέθοδος προσδιορισμού της παρουσίας ή όχι μεταστάσεων στους μασχαλιαίους λεμφαδένες χωρίς να είναι αναγκαία η χειρουργική τους εξαίρεση, ώστε να αποφευχθούν οι επιπλοκές μίας πιθανόν μη απαραίτητης επέμβασης. Η χειρουργική αυτή ονομάζεται τεχνική ανεύρεσης του λεμφαδένα φρουρού.

Λεμφαδένας φρουρός θεωρείται ο πρώτος λεμφαδένας – σταθμός μετάστασης στον οποίο αποχετεύει η περιοχή του καρκίνου και ο οποίος πρώτος από τους άλλους μασχαλιαίους λεμφαδένες θα δεχθεί τη μετάσταση καρκινικών κυττάρων. Έτσι λοιπόν, με τη χρήση ουσιών σήμανσης του φρουρού (κυρίως ραδιοκολλοειδή ή χρωστική bleu patente) ανιχνεύεται στη μασχάλη ο λεμφαδένας φρουρός ( ή οι φρουροί καθώς συνήθως είναι περισσότεροι από ένας) κατά τη διάρκεια του χειρουργείου και αποστέλλονται για ταχεία βιοψία. Εφ’ όσον είναι ‘αρνητικός’, προσδιορίζει με πιθανότητα που φτάνει το 96-97% ότι και οι υπόλοιποι λεμφαδένες είναι επίσης καθαροί από καρκινικά κύτταρα και δεν χρειάζεται η αφαίρεσή τους. Αν έχει καρκινικά κύτταρα, τότε η πιθανότητα να έχουν και άλλοι λεμφαδένες είναι μεγάλη και ακολουθεί πλήρης λεμφαδενεκτομή μασχάλης.

The post Χειρουργική Μασχάλης-Φρουρός λεμφαδένας appeared first on Δημητρακάκης Κωνσταντίνος.

Η ακτινοθεραπεία αποτελεί σημαντικό τμήμα της θεραπείας του καρκίνου και σχεδόν η μία στις δύο ασθενείς υποβάλλεται σε αυτήν.

Ο κύριος στόχος της ακτινοθεραπείας είναι να καταστρέψει τα καρκινικά κύτταρα, στερώντας τους τη δυνατότητα να πολλαπλασιάζονται. Έχει όμως και παρενέργειες, άμεσες και απώτερες, οι οποίες όμως σήμερα έχουν περιορισθεί σημαντικά.

Έχοντας ήδη κλείσει 100 χρόνια ύπαρξης, η θεραπεία με ακτινοβολία δεν παύει να βελτιώνεται – με τις εντυπωσιακότερες εξελίξεις να έχουν συντελεσθεί τις δύο τελευταίες δεκαετίες, χάρη στην πρόοδο στην απεικονιστική τεχνολογία. Επομένως είναι σημαντικό η ακτινοθεραπεία να γίνεται με μηχανήματα τελευταίας τεχνολογίας και με σύγχρονο σχεδιασμό (IMRT) σε εξειδικευμένα κέντρα.
Η ακτινοθεραπεία χορηγείται με στόχο είτε την ίαση του ασθενούς, είτε την καταπράυνση των συμπτωμάτων που προκαλεί ο καρκίνος. Μπορεί να αποτελεί τη μοναδική θεραπεία ή να αποτελεί συνιστώσα ενός θεραπευτικού σχήματος – λ.χ. μετά τη χειρουργική θεραπεία, χημειοθεραπεία, ορμονοθεραπεία ή/και ανοσοθεραπεία.

Όταν χορηγείται πριν από μία χειρουργική θεραπεία, ο στόχος είναι να συρρικνωθεί προεγχειρητικά ο όγκος, ενώ όταν χορηγείται μετεγχειρητικά ο στόχος είναι να καταστραφούν τυχόν εναπομείναντα καρκινικά κύτταρα. Ακτινοθεραπεία μπορεί να εφαρμοστεί μετά από ογκεκτομή για καρκίνο αρχικού σταδίου ή μετά από μαστεκτομή εάν ο καρκίνος έχει προχωρήσει στους λεμφαδένες.

Η ακτινοθεραπεία συνήθως δίνεται σε ολόκληρη την περιοχή του στήθους. Ανάλογα με τον κίνδυνο επανεμφάνισης του καρκίνου, μπορεί επίσης να χορηγηθεί και στους λεμφαδένες, κοντά στο στήθος. Η εξωτερική ακτινοθεραπεία δεν καθιστά ραδιενεργό αυτή που την λαμβάνει. Έτσι μπορεί να συνεχίσει κανονικά τις δραστηριότητές της που περιλαμβάνουν επαφές με άλλους ανθρώπους, ακόμα και με παιδιά. Η ακτινοθεραπεία γίνεται καθημερινά και επί περίπου 20-30 ημέρες, με κάθε συνεδρία να διαρκεί από λίγα λεπτά έως περίπου μισή ώρα.

The post Ακτινοθεραπεία appeared first on Δημητρακάκης Κωνσταντίνος.

Αυτά τα φάρμακα συχνά αποκαλούνται “αντικαρκινικά” φάρμακα. Χρησιμοποιούνται διάφορες κατηγορίες φάρμακων που δρουν στα καρκινικά κύτταρα αλλά επηρεάζουν και τα υγιή (απόπτωση τριχών κεφαλής). Η χημειοθεραπεία διαρκεί για 4 περίπου μήνες με μία ενδοφλέβια χορήγηση κάθε 2-3 εβδομάδες. Οι ασθενείς παραμένουν για κάποιες ώρες στο νοσοκομείο και μετά επιστρέφουν στο σπίτι τους.

Υπάρχουν πολλά διαφορετικά είδη φαρμάκων χημειοθεραπείας. Συχνά δίνονται δυο ή και περισσότερα. Αυτό ονομάζεται θεραπεία συνδυασμού. Η συνδυαστική χημειοθεραπεία αφορά τη χορήγηση μιας ομάδας φαρμάκων που δρουν ταυτόχρονα, για να σκοτώσουν τα καρκινικά κύτταρα. Σήμερα υπάρχουν πολλά είδη διαφορετικών χημειοθεραπευτικών φαρμάκων. Ανάλογα με την περίπτωση συστήνεται και η κατάλληλη θεραπεία, κατά την κρίση του θεράποντος ογκολόγου. Το είδος της χημειοθεραπείας που θα δοθεί εξαρτάται από παράγοντες όπως είναι η μορφή του καρκίνου, δηλαδή πώς μοιάζουν τα καρκινικά κύτταρα στο μικροσκόπιο, το στάδιο, εάν έχουν επεκταθεί σε άλλα μέρη του σώματος.

Η απόφαση για χορήγηση ή όχι χημειοθεραπείας λαμβάνεται από το ογκολογικό συμβούλιο. Σε αυτήν μας βοηθούν πολλές φορές σήμερα οι λεγόμενες γονιδιακές υπογραφές του όγκου (Oncotype Dx, Mammaprint κλπ) που γίνονται στον όγκο που έχει αφαιρεθεί από τις αντίστοιχες εταιρείες που έχουν εφεύρει αυτές τις μεθόδους.

Συνήθως η χημειοθεραπεία ακολουθεί το χειρουργείο και πριν την ακτινοθεραπεία αν αυτή χρειασθεί. Υπάρχουν όμως και περιπτώσεις που μπορεί να προηγηθεί του χειρουργείου και ονομάζεται νεοεπικουρική (neoadjuvant). Τέτοιες μπορεί να είναι όταν ο όγκος είναι αρκετά μεγάλος και η νόσος προχωρημένη, όταν ο καρκίνος είναι «τριπλά αρνητικός» ή υπερεκφράζει το Her-2 ογκογονίδιο.

Σήμερα, ολοένα και περισσότερα φάρμακα προστίθενται στο οπλοστάσιο για την καταπολέμηση των διαφόρων τύπων καρκίνου του μαστού τα οποία εκλεκτικά αναστέλλουν συγκεκριμένα μονοπάτια που χρησιμοποιούν τα καρκινικά κύτταρα για να πολλαπλασιάζονται, να διηθούν, να μεταναστεύουν, να ξεφεύγουν από την επιτήρηση των επιδιορθωτικών μηχανισμών του οργανισμού. Το πιο γνωστό φάρμακο είναι η τραστουζουμάμπη (Herceptin) που είναι ένα αντίσωμα ενάντια στην ογκοπρωτείνη HER-2 που παράγουν κάποια καρκινικά κύτταρα. Έχει χρησιμοποιηθεί με σχετική επιτυχία εδώ και αρκετά χρόνια.

Υπάρχουν όμως και νεότερα όπως οι PARP αναστολείς, οι m-TORR αναστολείς, αντι-αγγειογενετικά, μονοκλωνικά αντισώματα (ανοσοθεραπεία) κλπ. Έχουν βέβαια και αυτά τις παρενέργειές τους, δοκιμάζονται στην κλινική πράξη, βελτιώνονται.

Σημαντικό είναι η παρακολούθηση της γυναίκας μετά το τέλος των χημειοθεραπειών ή άλλων ειδών θεραπείας να γίνεται από τον χειρουργό μαστού που την χειρούργησε και όχι από τον ογκολόγο εκτός και αν υπάρχει μεταστατική νόσος ή ανάγκη για συνέχιση χημειοθεραπειών ή άλλων θεραπειών.

The post Χημειοθεραπεία/Στοχευμένες θεραπείες appeared first on Δημητρακάκης Κωνσταντίνος.

Η ορμονοθεραπεία αποφασίζεται εάν, μετά από εξέταση του όγκου που αφαιρέθηκε, αποδειχθεί ότι τα κύτταρά του εξαρτώνται για την ανάπτυξή τους από τις γυναικείες ορμόνες (οιστρογόνα και προγεστερόνη). Η ορμονοθεραπεία χορηγείται είτε μετεγχειρητικά, ως προστασία από πιθανή υποτροπή ή θεραπευτικά όταν υπάρχουν μεταστάσεις.

Στις προεμμηνοπαυσιακές γυναίκες που έχουν υψηλό κίνδυνο υποτροπής της νόσου συστήνεται η διακοπή της παραγωγής ορμονών από τις ωοθήκες με φάρμακα που αναστέλλουν τη λειτουργία τους (LHRH ανάλογα) ή ακόμα και με την αφαίρεση των ωοθηκών.

Υπάρχουν διάφορες ουσίες που επιδρούν στην παραγωγή ορμονών. Αυτές είναι:
1. Η Ταμοξιφαίνη και η Φουλβεστράνη που δεσμεύουν τη δράση των οιστρογόνων. Ενδείκνυνται σε γυναίκες με ορμονοευαίσθητο καρκίνο, είτε πριν είτε μετά την εμμηνόπαυση.
2. Οι Αναστολείς της Αρωματάσης (Αναστραζόλη, Λετροζόλη, Εξαμεστάνη) που χορηγούνται σε γυναίκες σε εμμηνόπαυση. Αναστέλλουν τη λειτουργία της αρωματάσης, ενός ενζύμου απαραίτητου για την παραγωγή οιστρογόνων από ανδρογόνα μετά την εμμηνόπαυση.

Οι ορμονοθεραπείες είναι μακροχρόνιες θεραπείες. Μπορεί να διαρκέσουν από 5 έως 10 χρόνια. Συνήθως όμως γίνονται καλά ανεκτές και δεν δημιουργούν προβλήματα. Οι παρενέργειες είναι ελάχιστες και μικρές ενώ το όφελος πολύ μεγάλο. Στις ασθενείς με ορμονοευαίσθητο όγκο, η ορμονοθεραπεία είναι πιο αποτελεσματική από τη χημειοθεραπεία.

The post Ορμονοθεραπεία appeared first on Δημητρακάκης Κωνσταντίνος.

Παράγοντες κινδύνου είναι η ηλικία (ο σπουδαιότερος), ορμονικοί, διατροφικοί, γενετικοί και περιβαλλοντικοί παράγοντες καθώς και το ιστορικό έκθεσης σε ιονίζουσα ακτινοβολία. Η λήψη ορμονικών σκευασμάτων από το στόμα, η παχυσαρκία, η κατάχρηση αλκοόλ, η ηπατοπάθεια αυξάνουν τα οιστρογόνα στον οργανισμό και κατά συνέπεια τον κίνδυνο για καρκίνο μαστού. Η έκθεση σε περιβαλλοντικούς παράγοντες όπως εντομοκτόνα DDT και η κατανάλωση κρέατος ζώων που έχουν εκτραφεί με οιστρογόνα μιμούνται την επίδραση των οιστρογόνων στον οργανισμό.

Ισχυρό οικογενειακό ιστορικό (ιδιαίτερα εάν υπάρχουν και άλλοι άνδρες στην οικογένεια που να έχουν νοσήσει) ή γενετική μετάλλαξη κυρίως στα BRCA1 και BRCA2 γονίδια ή γενετικά σύνδρομα Klinefelter και Cowden αυξάνουν τον κίνδυνο ανάπτυξης καρκίνου του μαστού στους άνδρες.

Η κλινική εικόνα του καρκίνου του μαστού στους άνδρες, είναι συνήθως όμοια με εκείνη των γυναικών. Συχνότερα συμπτώματα είναι το ψηλαφητό ανώδυνο μόρφωμα (το συχνότερο), η εισολκή της θηλής, το έκκριμα από τη θηλή, το πρήξιμο, η πάχυνση του δέρματος, η εξέλκωση και η μασχαλιαία λεμφαδενοπάθεια. Η διήθηση των μασχαλιαίων λεμφαδένων είναι συχνότερη στους άνδρες.

Η διάγνωση όμως καθυστερεί σε σύγκριση με τον καρκίνο του μαστού στις γυναίκες επειδή ο έλεγχος των μαστών τόσο με την αυτοεξέταση όσο και με απεικονιστικές εξετάσεις δεν είναι στην ρουτίνα του προληπτικού ελέγχου των ανδρών, με αποτέλεσμα να διαγιγνώσκεται συνήθως σε πιο προχωρημένα στάδια, όταν ο όγκος είναι πλέον ψηλαφητός. Η κλινική εξέταση των μαστών και των μασχαλιαίων κοιλοτήτων και η απεικόνιση του μαστού με μαστογραφία, υπερηχογράφημα και μαγνητική μαστογραφία καθοδηγεί συνήθως την διάγνωση που ίσως χρειασθεί, σε περίπτωση ύποπτου ευρήματος, βιοψία.

Η θεραπευτική αντιμετώπιση του καρκίνου του μαστού στους άντρες δεν αλλάζει, με τη μόνη διαφορά στη χειρουργική θεραπεία, ότι δεν υπάρχει λόγος για συντηρητική επέμβαση και επιλέγεται συνήθως η τροποποιημένη ριζική μαστεκτομή με μασχαλιαίο λεμφαδενεκτομή μασχάλης ή βιοψία του λεμφαδένα φρουρού. Οι ενδείξεις και τα σχήματα για επικουρική χημειοθεραπεία και ανοσοθεραπεία βασίζονται σε δεδομένα από τη χορήγηση τους σε γυναίκες. Το υψηλό ποσοστό ανδρικού καρκίνου του μαστού με θετικούς ορμονικούς υποδοχείς καθιστούν την ορμονοθεραπεία σε 10ετή χορήγηση βασική παράμετρο.

Όπως και στις γυναίκες, έτσι και στους άνδρες, ο καρκίνος του μαστού μπορεί να δώσει μεταστάσεις στα οστά, στο ήπαρ, τον πνεύμονα και τον εγκέφαλο και η πρόγνωση του είναι χειρότερη στους άνδρες κυρίως λόγω της καθυστερημένης διάγνωσης σε προχωρημένο στάδιο. Θα πρέπει λοιπόν και οι άνδρες τακτικά να ψηλαφούν και να παρατηρούν τον μαστό τους και στην περίπτωση που διαπιστώσουν οποιαδήποτε αλλαγή να ζητούν άμεσα συμβουλή από χειρουργό μαστού.

The post Καρκίνος μαστού στους άνδρες appeared first on Δημητρακάκης Κωνσταντίνος.